Sau gần 4 năm khởi công xây dựng, đầu tháng 10 vừa qua, tổ máy số 1, Nhà máy thuỷ điện A Vương, công suất 210MW do Cty CP Lilama 45-3 lắp đặt thiết bị và do TCty Licogi làm lãnh đạo tổ hợp nhà thầu đã phát điện, vượt 70 ngày so với kế hoạch. Đây là nhà máy thuỷ điện đầu tiên trong số hơn 20 nhà máy thuỷ điện thực hiện theo cơ chế 797 đi vào vận hành, số còn lại đều chậm tiến độ từ 1 - 2 năm.

Chậm nhất phải kể đến Nhà máy thuỷ điện Pleikrông, công suất 100MW đặt tại tỉnh Kon Tum. Theo ông Nguyễn Thanh Oai, Trưởng đại diện Lilama 10 - đơn vị chịu trách nhiệm lắp đặt thiết bị tại dự án này thì, cho đến nay bánh xe công tác (bộ phận quan trọng của tua bin) do phía Nga cung cấp vẫn chưa về công trường. Bên cạnh đó, nhiều thiết bị phụ như khí nén, hệ thống cứu hoả, hệ thống cấp nước kỹ thuật… do các nhà thầu trong nước cung cấp cũng thiếu đồng bộ, ảnh hưởng lớn đến công tác lắp đặt và so với kế hoạch nhà máy đã chậm hơn 2 năm, mặc dù điều kiện thi công tại dự án này khá thuận lợi.

Với dự án thuỷ điện Bản Vẽ, việc chậm thi công phần xây dựng là do thiếu nguyên liệu đá và chủ đầu tư thanh toán chậm cho nhà thầu. Sau vụ sập núi tháng 12 năm ngoái làm chết 18 cán bộ, công nhân Sông Đà, nhờ sự động viên, chăm lo của TCty Sông Đà, nhịp độ lao động trên công trường và tư tưởng người lao động đã dần ổn định. Tuy nhiên, trong khi mỏ đá cũ dừng khai thác, mỏ đá mở rộng do thiết kế, phê duyệt khai thác chậm nên 6 tháng nay Cty CP Sông Đà 2 (đơn vị tổng thầu dự án) lại không có đá để thi công mà chủ yếu tận thu đá còn lại của năm 2007. Theo ông Hồ Văn Dũng, Tổng giám đốc Cty CP Sông Đà 2: Do những khó khăn trên nên tiến độ thi công của dự án này chắc chắn chậm 1 năm so với kế hoạch. Hơn thế, do việc chuyển đổi pháp nhân từ BQL Thuỷ điện 2 sang Cty CP Thuỷ điện Bản Vẽ cũng ảnh hưởng không nhỏ đến tiến độ dự án. Việc chủ đầu tư khó vay vốn của ngân hàng dẫn đến việc thanh toán chậm cho các nhà thầu cũng làm cho nhà thầu thua thiệt.

Điều kiện thi công quá khó khăn, mưa lũ nhiều, vật tư, nguyên liệu, vật liệu nổ cung cấp không đủ khối lượng, công nhân chưa được hưởng các chế độ đặc thù, những hạn chế của cơ chế 797… là nguyên nhân dẫn đến chậm tiến độ của dự án thuỷ điện Buôn Tua Sarh (Đắc Nông). Vì vậy, mục tiêu tích nước hồ chứa từ tháng 5/2009 để phát điện vào tháng 8/2009 khó có thể đạt được. Cũng do những nguyên nhân trên, Dự án thuỷ điện Đồng Nai 3 dự kiến phát điện vào tháng 10/2010, song với tiến độ thi công như hiện nay thì phải cuối tháng 12/2012 mới có thể phát điện.

Theo đánh giá của Bộ Công Thương, trong năm 2008 nguồn điện chậm so với tiến độ có tổng công suất lên tới 1.100MW. Ông Đỗ Hữu Hào, Thứ trưởng Bộ Công Thương cho biết: “Lý do dẫn đến hầu hết các dự án thuỷ điện đều chậm tiến độ còn là do công tác chuẩn bị chưa tốt, di dân tái định cư khó khăn, một số nhà thầu không đủ lực lượng nhân công, xe máy để triển khai khối lượng lớn công việc mà họ đảm nhận, trong khi đó chúng ta chưa có quy định pháp luật về trách nhiệm người đứng đầu nếu để dự án chậm tiến độ. Việc thưởng phạt các nhà thầu thực hiện rất khó vì quá trình thực hiện dự án là cả một dây chuyền. Chúng ta đang thiếu các tổng công trình sư để bao quát, quản lý, điều hành các dự án”.

txdaivn (Theo báo xây dựng điện tử)